Lastik stoğunu takip etmek neden zordur?
Lastik, birçok perakende ürününden daha zor takip edilir:
- Aynı marka ve desende onlarca ebat, her ebatta farklı yük ve hız endeksi bulunur.
- Aynı ürün farklı DOT (üretim) yıllarından gelir ve müşteri güncel DOT ister.
- Satış mevsimseldir; kış ve yaz geçişlerinde birkaç haftada stoğun büyük bölümü el değiştirir.
- Birden fazla depo ya da şube varsa aynı ürün farklı yerlerde durur.
- Lastikle birlikte jant, akü, sibop ve montaj-balans gibi hizmetler de satılır.
Ürün kartı nasıl tanımlanır?
Stok takibinin temeli doğru ürün kartıdır. Her kartta stok kodu, barkod (EAN), marka, desen, ebat, mevsim (yaz / kış / dört mevsim), satış fiyatı, KDV oranı ve kritik stok seviyesi bulunmalıdır. Ebat ise lastiğin yanağındaki koddan okunur:
| 205/55 R16 91H | Anlamı |
|---|---|
| 205 | Lastik genişliği (mm) |
| 55 | Profil oranı: yanak yüksekliği genişliğin %55’i |
| R | Radyal yapı |
| 16 | Jant çapı (inç) |
| 91 | Yük endeksi: lastik başına en fazla 615 kg |
| H | Hız sembolü: en fazla 210 km/s |
Ebadı tek bir metin olarak değil, aranabilir bir alan olarak tutmak satış sırasında büyük kolaylık sağlar: müşteri “205/55 R16” dediğinde tüm uygun ürünler stok durumlarıyla birlikte listelenir.
Stoğu depo ve DOT yılı bazında tutun
“Bu üründen 28 adet var” bilgisi lastikçi için yetersizdir. Asıl soru, bu 28 adedin hangi depoda ve hangi DOT yılından olduğudur. Mal kabulde DOT yılını girmek ve satışta hangi DOT’tan satıldığını seçmek, eski üretimli lastiklerin depoda unutulmasını engeller. DOT kodunun nasıl okunduğunu lastik DOT kodu nasıl okunur yazımızda bulabilirsiniz.
Her stok hareketini nedeniyle kaydedin
Stok yalnızca şu hareketlerle değişmelidir ve her hareket kim tarafından, ne zaman yapıldığıyla kaydedilmelidir:
- Mal kabul: Tedarikçiden gelen fatura ya da irsaliye; birim maliyet ve tedarikçi borcu birlikte işlenir.
- Satış: Peşin, kartla ya da veresiye; veresiye kısım müşterinin cari hesabına yazılır.
- İade ve iptal: Stok aynı depoya ve DOT yılına geri döner.
- Depolar arası aktarım: Şubeler arasında taşınan stok.
- Sayım farkı, fire ve hasar: Gerekçesiyle ve onayla işlenen düzeltmeler.
Depo sayımı nasıl yapılır?
Sayım en az yılda bir, tercihen her sezon sonunda yapılmalıdır. Barkod okuyucu ya da telefon kamerasıyla raf raf okutmak, kâğıda yazıp sonra bilgisayara girmekten hem hızlı hem hatasızdır. Sayım bittiğinde sistem fazla ve eksikleri listeler; yönetici onayladığında farklar stok hareketi olarak işlenir.
Excel mi, stok takip programı mı?
| Konu | Excel | Stok takip programı |
|---|---|---|
| Satışta stok düşümü | Elle, unutulabilir | Satışla otomatik |
| DOT ve depo kırılımı | Ayrı sütunlar, hataya açık | Her harekette zorunlu alan |
| Aynı anda birden çok kullanıcı | Dosya çakışmaları | Herkes aynı anda, yetkisine göre |
| Müşteri ve tedarikçi cari | Ayrı dosya | Satış ve mal kabulle otomatik |
| Geçmiş ve sorumluluk | Kim neyi değiştirdi bilinmez | Her hareket kullanıcıyla kayıtlı |
| Sayım | Elle karşılaştırma | Barkodla sayım, fark raporu |
Az sayıda ürün satan küçük bir işletme için Excel bir başlangıç olabilir. Ürün çeşidi, şube ya da personel sayısı arttıkça bir program kaçınılmaz hale gelir. LastikYAZ lastik stok takip programı stok, satış, cari, mal kabul ve sayımı tek panelde toplar; lastik oteli programı ile aynı müşteri kartını kullanır. Bayilerine toptan satış yapan işletmeler için ise lastik B2B bayi paneli uygundur.